Entomopatojen fungus, beauverıa bassıana (Balsamo) vuillemin (Ascomycota: Hypocreales)'nın iki farklı izolatının myzus persicae sulzer (Hemiptera: Aphididae) üzerine etkileri

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Isparta Uygulamalı Bilimler Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, Bitki Koruma Anabilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2020

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: GİZEM BERBER

Danışman: Ali Kemal BİRGÜCÜ

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu çalışmada Myzus persicae Sulzer (Hemiptera: Aphididae) üzerine entomopatojen fungus Beauveria bassiana'nın LD.2016 ve M6-4 izolatlarının etkinliğinin belirlenmesi amaçlanmıştır. Bu kapsamda B. bassiana'nın her iki izolatının 106, 107 ve 108 konidi ml-1 dozları kullanılmıştır. Her bir doz ve kontrol grubu için denemeler 50 birey üzerinden yürütülmüştür. Günlük olarak yavru bireyler kontrol edilmiş ve vücut atıkları ortamdan uzaklaştırılmıştır. Her bir petri kabındaki yavrular 2. veya 3. nimf dönemine geldiğinde entomopatojen fungusun spor süspansiyonuna beş saniye süre ile daldırılmıştır. Yüzde ölüm oranlarını hesaplamak amacıyla uygulamadan sonraki 3., 5., 7. ve 9. günlerdeki canlı birey sayıları kaydedilmiştir. Ayrıca günlük kontroller tüm bireyler ölünceye kadar yapılmış ve elde edilen veriler üzerinden bazı yaşam çizelgesi parametreleri hesaplanmıştır. Elde edilen verilere göre, doz arttıkça ölüm oranlarının da arttığı belirlenmiştir. En iyi etki her iki izolatta da 108 konidi ml-1 doz uygulamalarında görülmüştür. LD.2016 ve M6-4 izolatlarının 108 konidi ml-1 uygulamasındaki LT50 değerleri sırasıyla 6.19 ve 5.5 gün olarak bulunmuştur. LD.2016 izolatının 106, 107 ve 108 konidi ml-1 dozlarına maruz kalmış bireylerinin rm değerleri sırasıyla 0.340, 0.352 ve 0.337 dişi/dişi/gün olarak, M6-4 izolatının ise 0.292, 0.263, 0.268 dişi/dişi/gün olarak hesaplanmıştır. Kontrol bireylerinin ise 0.280 dişi/dişi/gün olduğu belirlenmiştir. Doz arttıkça lx ve mx değerleri azalmıştır. Ayrıca M. persicae bireylerinin lx ve mx değerleri üzerine uygulanan Weibull ve Enkegaard modelleri entomopatojenin her iki izolatında da uyumluluk göstermiştir. Sonuç olarak insanlara ve çevreye daha az zararı olan entomopatojen fungus B. bassiana izolatlarının M. persicae kontrolünde biyolojik mücadele etmeni olarak kullanabileceği düşünülmektedir.