Eski ve yeni tescil edilmiş bazı ekmeklik buğday çeşitlerinin verim ve kalite özelliklerinin karşılaştırılması

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Isparta Uygulamalı Bilimler Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, Tarla Bitkileri Anabilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2020

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: FERDİ SAĞIR

Danışman: Burhan KARA

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Araştırma 2018-19 vejetasyon döneminde Eskişehir Geçit Kuşağı Tarımsal Araştırma Enstitüsü Müdürlüğü'nün Merkez ve Hamidiye lokasyonlarında 1929-2017 yılları arasında Tarım ve Orman Bakanlığı Araştırma Enstitüleri tarafından tescil ettirilmiş 25 adet ekmeklik buğday çeşidinin morfolojik, fizyolojik, verim ve kalite özelliklerinin karşılaştırılması amacıyla yürütülmüştür. Deneme tesadüf blokları deneme desenine göre 3 tekerrürlü olarak kurulmuştur. Eskişehir lokasyonunda kardeşlenme sayısı, bitki boyu, metrekarede başak sayısı, başak boyu, başakta başakçık sayısı, başakta tane sayısı, tane verimi, protein ve yaş gluten oranı ortalamaları Hamidiye lokasyonundan daha yüksek olmuştur. Hamidiye lokasyonunda ise hasat indeksi, başakçıkta tane sayısı, bin tane ağırlığı ortalamaları Eskişehir Merkez lokasyondan daha yüksek çıkmıştır. Her iki lokasyonda da eski çeşitlerin protein, yaş gluten oranı, kardeşlenme oranı ve bitki boyları ve metrekarede başak sayısı bakımından daha yüksek değere sahip olmuştur. Aynı lokasyonda yeni tescil edilen çeşitlere doğru hasat indeksi, başak boyu, başakta başakçık sayısı, başakta tane sayısı, başakçıkta tane sayısı ve tane verimi değerlerinin eski çeşitlerden daha yüksek olduğu gözlemlenmiştir. Araştrırmadan elde edilen verilere göe Eskişehir lokasyonuna Süzen 97, Soyer 02, Nacibey, Mesut ve Reis çeşitleri Hamidiye lokasyonuna ise, Müfitbey, Tosunbey ve Soyer 02 çeşitleri önerilmektedir. Sonuç olarak; tescil yıllarına göre eski çeşitlerden yeni çeşitlere doğru tane verimi ve bazı bitkisel özelliklerde yükselme olurken, protein ve gluten oranı gibi kalite değerlerinin az da olsa düştüğü sonucuna varılmıştır.