Geyik Dağı (Gündoğmuş/Antalya)'nın endemik Sideritis spp. taksonlarının uçucu bileşenlerinin ve antioksidan özelliklerinin belirlenmesi

RAMAZAN UĞUR

Geyik Dağı (Gündoğmuş/Antalya)'nın endemik Sideritis spp. taksonlarının uçucu bileşenlerinin ve antioksidan özelliklerinin belirlenmesi

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Isparta Uygulamalı Bilimler Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, Orman Mühendisliği Anabilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2025

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: RAMAZAN UĞUR

Danışman: Hüseyin FAKİR

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu yüksek lisans tez çalışmasında Geyik Dağı (Gündoğmuş/Antalya)'nda doğal yayılış gösteren Sideritis libanotica subsp. linearis (Benth.) Bornm., Sideritis libanotica subsp. libanotica ve Sideritis phrygia Bornm. taksonlarının uçucu bileşenleri ve antioksidan özellikleri belirlenemiştir. Çalışmada S. libanotica subsp. linearis 56, S. libanotica subsp. libanotica 47 ve S. phrygia 72 uçucu bileşen tespit edilmiştir. S. libanotica subsp. linearis'de; trans-Caryophyllene (%19.33), Bicyclogermacrene (%9.79), Limonene (%9.72), beta-Pinene (%8.40), alpha-Pinene (%7.88), S. libanotica subsp. libanotica'da; alpha-Pinene (%25.81), beta-Phellandrene (%19.73), beta-Myrcene (%11.45), beta-Pinene (%8.43), Bicydoermacrene (%6.18) ve S. phrygia'da; trans-Carophyllene (%222.80), beta-Myrcene (%10.53), alpa-Piene (%9.16), Limonene (%8.06) ve beta-Piene (%6.62) ana bileşenler olarak belirlenmiştir. Varyans analiz analizi sonucunda DPPH ve Cuprac antioksidan kapasiteleri CV değeri kabul edilebilir aralıkta çıkmıştır. Aynı zamanda her iki antioksidan süpürme kapasitesi de istatistiksel olarak %1önem düzeyinde çıkmıştır. S. libanotica subsp. linearis populasyonu en yüksek DDPH antioksidan kapasitesine sahip iken S. libanotica subsp. libanotica ve S. phrygia popülasyonları aynı grupta yer almışlardır. S. phrygia popülasyonu en yüksek Cuprac antioksidan kapasitesine sahip iken S. libanotica subsp. linearis ve S. libanotica subsp. libanotica popülasyonları aynı grupta yer almışlardır. Toplam fenolik madde miktarı genotipler arasındaki fark istatistiksel olarak önemsiz çıkmıştır ve bütün genotipler aynı grupta yer almışlardır.