Bazı uçucu yağ uygulamalarının şeker pancarı (Beta vulgaris var. Saccharifera L.)'nın arazi performansı ile şeker enzim aktivitelerine etkileri
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Isparta Uygulamalı Bilimler Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, Tarla Bitkileri Anabilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2019
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: MERVE KURŞUNATAN
Danışman: Arif ŞANLI
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu çalıĢma, kimyon (Cuminum cyminum L.), dereotu (Anethum graveolens L.), kekik (Origanum onites L.) ve biberiye (Rosmarinus officinalis L.) uçucu yağlarının Ģeker pancarında (Beta vulgaris var. saccharifera L.) kök gövde verimi ve kalitesi ile sukroz sentez enzimlerine etkilerinin belirlenmesi amacıyla ISUBÜ Eğitim, AraĢtırma ve Uygulama Çiftliği deneme alanlarında 2018 yılında yürütülmüĢtür. ÇalıĢmada farklı konsantrasyonlardaki (0, 100, 500 ve 1000 ppm) uçucu yağlar çıkıĢtan 2.5 ay sonra baĢlanılarak 20 gün aralıklar ile 2 kez bitki yapraklarına püskürtülerek uygulanmıĢtır. ÇalıĢmada kök gövde verimi, yaprak lekesi enfeksiyon Ģiddeti, enfeksiyona karĢı biyolojik etkinlik, yaprak klorofil içeriği, polar Ģeker oranı, ham Ģeker verimi, briks değeri, glycine betaine miktarı, alfa amino azot içeriği, safiyet, sukroz fosfat sentez, sukroz sentez ve invertaz enzim aktiviteleri incelenmiĢtir. AraĢtırma sonuçlarına göre çalıĢmada yapılan uçucu yağ uygulamaları incelenen tüm parametreler üzerine de istatistiki anlamda önemli derecede etki göstermiĢtir. Uçucu yağ uygulamaları ile kök gövde verimi, yaprak klorofil içeriği, polar Ģeker oranı, ham Ģeker verimi, safiyet oranı ve glycine betain içeriği ile sukroz fosfat sentez ve sukroz sentez aktivitesi kontrole göre önemli derecede artmıĢtır. ÇalıĢmada en yüksek kök gövde verimleri 100 ppm kekik (8565 kg/da) ile 500 ve 1000 ppm dereotu (sırası ile 8455 ve 8492 kg/da) uygulamalrından elde edilmiĢtir. AraĢtırmada 500 ppm kimyon (% 19.2) uygulamaları en yüksek polar Ģeker oranına, 500 ppm kimyon (1557 kg/da) ile 500 ve 1000 ppm dereotu (sırası ile 1552 ve 1560 kg/da) uygulamaları ise en yüksek ham Ģeker verimlerine sahip olmuĢtur Genel olarak değerlendirildiğinde Ģeker pancarında uçucu yağ uygulamaları ile kök gövde veriminde yaklaĢık % 20, polar Ģeker oranında % 11, ham Ģeker veriminde ise % 28'e varan artıĢ sağlandığı, uygulamaların yaprak lekesi enfeksiyonuna karĢı % 39'a varan biyolojik etkinlik gösterdiği belirlenmiĢtir. Anahtar Kelimeler: Polar Ģeker, ġeker enzimleri, ġeker pancarı, Uçucu yağ