Burdur-Aziziye yöresi doğal karaçam meşcereleri için gövde hacim denklemlerinin geliştirilmesi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Isparta Uygulamalı Bilimler Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, Orman Mühendisliği Anabilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2021

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: MESUT ERŞİMŞEK

Danışman: Ramazan ÖZÇELİK

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Karaçam (Pinus nigra Arnold) ekonomik ve ekolojik açıdan önemli asli ağaç türlerimizden birisidir. Doğal karaçam ormanlarının kaynak değerlerinin geleceğe dönük yönetimi ile ilgili stratejilerinin geliştirilmesinde, bu ormanlarının büyüme ve hasılatına ilişkin sağlıklı bilgilerin elde bulunması zorunludur. Ormanların büyüme ve hasılatına ilişkin tahminlerde kullanılan en önemli yapı taşlarından birisi, ağaç hacim tahminleridir. Hacim tahminleri, ağaç ve meşcerelere ilişkin hacmin ve bu hacim miktarının farklı ticari sınıflara dağılımının doğru hesaplanmasında, orman amenajman planlarının düzenlenmesinde, orman ürünleri sanayisinin geleceğine ilişkin projeksiyonların yapılmasında ve uygun biyokütle dönüşüm faktörleri yardımı ile biyokütle ve karbon birikim miktarının hesaplanmasında kullanılmaktadır. Bu amaçla, bu çalışmada, Burdur-Aziziye Yöresi doğal karaçam meşcerelerinin hacim tahminleri için hacim denklemleri geliştirilmiştir. Bu amaçla 183 örnek ağaç ölçülmüş ve bu örnek ağaçlar tesadüfi olarak iki gruba yarılmıştır. Gruplardan biri model geliştirmek, diğer ise geliştirilen modelin test edilmesi amacıyla kullanılmıştır. Çalışmada 19 farklı doğrusal olmayan regresyon modeli test edilmiştir. En uygun hacim denkleminin seçimi; model geliştirme ve test verileri için, altı farklı uygunluk ölçütü (uyum indeksi, ortalama hata, ortalama mutlak hata, maksimum mutlak hata, hata kareler ortalamasının karekökü ve Akaike bilgi kriteri) kullanılarak belirlenen model nisbi sıralamasına göre gerçekleştirilmiştir. Model nisbi sıralarına göre, en başarılı hacim modelleri, Model 5, Model 14 ve Model 19 olarak bulunmuştur. Ancak, yörede doğal karaçam meşcereleri için yapılacak hacim tahminlerinde, daha az parametreli ve nispeten daha kolay bir model olması nedeniyle, Model 14 önerilmiştir.