Aydın dağları yöresi'nde odun dışı orman ürünü niteliğine sahip bazı odunsu bitki türlerinin iklim değişikliği senaryolarına göre potansiyel dağılım modelleri
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Isparta Uygulamalı Bilimler Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, Orman Mühendisliği Anabilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2025
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ASLAN MERDİN
Danışman: Serkan GÜLSOY
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:İklim değişikliği, son yıllarda ekosistemler üzerinde önemli ve dramatik etkiler oluşturan bir süreç olarak değerlendirilmektedir. Bu süreç, özellikle canlı topluluklarının coğrafi dağılımlarında meydana gelen değişikliklerle kendini belirgin bir şekilde göstermektedir. Buradan hareketle bu tez çalışması kapsamında Aydın Dağları Yöresinde yayılış gösteren Cistus creticus, Origanum onites, Pistacia terebinthus ve Hypericum perforatum türlerinin gelecekte meydana gelebilecek muhtemel değişimlerinin tahmin edilmesi amaçlanmıştır. Çalışmada türlerin günümüz ve gelecek iklim koşullarındaki dağılımlarının modellenebilmesi için Sınıflandırma Ağacı, Lojistik Regresyon Analizi ve MaxEnt yöntemleri kullanılmıştır. Belirtilen bu üç model arasında en yüksek eğitim veri seti ve test veri setine ait AUC değeri MaxEnt yönteminde elde edilmiştir. İklim verileri www.worldclim.org (WorldClim) veri tabanından indirilmiştir. Gelecek iklim koşullarına ait veriler UKESM1-0-LL küresel iklim modeline ait olarak SSP1 2.6, SSP2 4.5 SSP3 7.0 ve SSP5 8.5 senaryoları itibariyle 2100 yılı için indirilmiştir. Gerçekleştirilen modelleme işlemi sonucuna göre Cistus creticus, Origanum onites, Pistacia terebinthus ve Hypericum perforatum türleri için AUC değerleri sırasıyla 0.891, 0.916, 0.918 ve 0.878 olarak tespit edilmiştir. Modelleme işlemi sonucunda Cistus creticus, Origanum onites, Pistacia terebinthus ve Hypericum perforatum türlerinin dağılımlarında büyük oranda azalmaların olacağı görülmüştür. Elde edilen sonuçların yörede yapılacak ormancılık çalışmaları bakımından planlamalara pratik ve etkili faydalar sağlayacağı düşünülmektedir.