Engelli İnsan Kaynakları Kapsamındaki Öğretmenlerin Sorunları ve Çözüm Önerileri:Isparta Örneği


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Isparta Uygulamalı Bilimler Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, Ekonomi Ve Yönetim Anabilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2025

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: MAHMUT SERT

Danışman: Berna TURAK KAPLAN

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu çalışmada engelli bireylerin öğretmen olarak eğitim sistemi içerisindeki yeri, karşılaştıkları yapısal, sosyal ve mesleki sorunlar ile bu sorunlara yönelik çözüm önerileri ele alınmıştır. Öğretmenlik mesleği yalnızca bilgi aktarma süreciyle sınırlı kalmamakta, aynı zamanda toplumsal değerlerin aktarımı ve öğrencilerin çok boyutlu gelişiminde belirleyici bir rol oynamaktadır. Bu bağlamda engelli öğretmenlerin eğitim sistemi içerisindeki varlığı, yalnızca bireysel kazanımlar açısından değil, aynı zamanda eğitimde kapsayıcılığın ve toplumsal adaletin sağlanması açısından da önem arz etmektedir. Çalışmada nitel araştırma yöntemlerinden yarı yapılandırılmış görüşme tekniği kullanılmış; farklı engel gruplarına mensup öğretmenlerle derinlemesine mülakatlar gerçekleştirilmiştir. Elde edilen veriler, içerik analizi yöntemiyle yorumlanmıştır. Bulgular, engelli öğretmenlerin fiziksel erişilebilirlik, atanma ve görevlendirme süreçlerinde eşitsizlik, okul ortamında dışlanma, mesleki performanslarının sorgulanması gibi sorunlarla karşılaştıklarını ortaya koymaktadır. Buna karşın bazı öğretmenler, engellerini bir motivasyon unsuru olarak görmüş ve meslekî dayanıklılık geliştirmiştir. Tezin sonucunda, engelli öğretmenlerin mesleki deneyimlerinin görünür kılınması, farkındalık eğitimlerinin yaygınlaştırılması, yasal düzenlemelerin etkin şekilde uygulanması ve öğretmen adaylarına yönelik engel türlerine göre özel destek mekanizmalarının kurulması önerilmiştir. Bu çalışma, eğitim sisteminin daha adil, kapsayıcı ve sürdürülebilir bir yapıya kavuşması açısından önemli bir katkı sağlamayı hedeflemektedir. Anahtar Kelimeler: Engelli Öğretmenler, İnsan Kaynakları Yönetimi, Öğretmen İstihdamı, Eğitimde Eşitlik, Kapsayıcı Eğitim.