Bazı zeytin (Olea europea L.) çeşitlerinin gelişim dönemlerinde görülen pomolojik ve fizyolojik değişimlerin incelenmesi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Isparta Uygulamalı Bilimler Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, Tarımsal Biyoteknoloji Anabilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2021
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: NESRİN GÜLCEMAL
Danışman: Muhammet TONGUÇ
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Çekişte, Memecik, Yamalak sarısı, Eşek zeytini ve Gemlik zeytin çeşitleri ile yürütülen bu çalışmada, farklı gelişim dönemlerinde zeytin meyvesinde meydana gelen pomolojik ve fizyolojik değişimlerin araştırılması hedeflenmiştir. Zeytin çeşitlerine ait meyvelerin, çekirdek sertleşmesinin ardından Temmuz 2019 tarihinden itibaren bir aylık aralıklarla hasat edilen meyvelere ait örnekler koyu yeşil olum dönemi ile kırmızı-siyah renk geçiş dönemi arasındaki 5 farklı fizyolojik dönemde hasat edilmiştir. Hasat edilen meyvelerde 10 farklı pomolojik özellik (meyve eni ve boyu, çekirdek eni ve boyu, toplam meyve ağırlığı, meyve eti ağırlığı, çekirdek ağırlığı, meyve eti/çekirdek oranı, meyve eti sertliği, meyve nem içeriği) ve 11 farklı fizyolojik özellik (yağ oranı, serbest yağ asitleri içeriği, protein içeriği, serbest aminoasit miktarı, toplam fenolik ve flavonoid madde miktarı, klorofil ve karatenoid miktarları, tokoferol miktarı, çözünebilir ve indirgenebilir şeker miktarları) incelenmiştir. Farklı zeytin meyvelerine ilişkin analiz sonuçları değerlendirildiğinde hasat zamanı ve çeşitler arasında sonuçların istatistiksel bakımdan önemli olduğu tespit edilmiştir (P≤0.05). Zeytin çeşitlerindeki pomolojik özelliklerin olgunlaşma dönemleri boyunca farklılıklar gösterdiği, meyve ağırlığının, meyve en-boy ve çekirdek en-boylarının gelişim dönemleri boyunca arttığı; meyve eti sertliği ve meyve nem içeriğinin ise azaldığı belirlenmiştir. Yağ oranlarının 5. dönem hasat zamanında meyvelerdeki oranlarının %50'sinden fazlasına ulaştığı belirlenmiştir. Tüm zeytin çeşitlerinde meyve olgunlaşmasıyla beraber hasat dönemleri boyunca çözünebilir şeker, indirgenebilir şeker, toplam çözünebilir protein ve klorofil miktarları önemli derecede azalmıştır. Toplam flavanoid miktarı Çekişte ve Gemlik çeşitlerinin birinci ve beşinci hasat dönemlerinde farklı olmamıştır. Gelişim dönemleri boyunca serbest yağ asitleri, serbest aminoasit, çözünebilir fenolik madde, karatenoid ve tokoferol miktarları ise artış göstermiştir.