B4C takviyeli titanyum kompozit malzemelerin radyasyon zırhlama özelliklerinin incelenmesi

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Isparta Uygulamalı Bilimler Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, İleri Teknolojiler Anabilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2024

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: TUĞÇE ATASOY KURAL

Danışman: Hatice VAROL ÖZKAVAK

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Doğada kararlı ya da kararsız halde bulunan elementlerin kararsız halden kararlı hale geçmesi sırasında çekirdeğin yaymış olduğu enerji radyasyon adı verilmektedir. Radyasyon yaşantımızda maruz kaldığımız bir durumdur. Fakat radyasyon maruziyeti fazla olduğunda insan sağlığı açısından ölümcül sonuçlar ortaya çıkarmaktadır. Bu yüzden radyasyonun etkilerinden korunmak için radyasyon absorbiyonu ve radyasyon absorbiyon materyaller oldukça önem kazanmıştır. B4C bileşiği kurşun geçirmez yelekler, tank zırhı gibi birçok alanda kullanılır oldukça sert ve nötron absorblayıcı (radyasyon soğurucu) özelliğe sahiptir. Ancak B4C bileşiği gevrek özelliğinden dolayı tek başına kullanılması mümkün olmamaktadır. Bundan dolayı titanyum matris malzeme içerisine farklı oranlarda ilave edilerek kompozit malzeme haline getirilip parça üretimi sağlanabilmektedir. Bu tez çalışmasında B4C takviye elemanı ile titanyum matris malzemesi farklı oranlarda (%100 Ti, %95Ti+%5 B4C, %90Ti+%10 B4C, %85Ti+%15 B4C, %80Ti+%20 B4C, %70Ti+%30 B4C ve %60Ti+%40 B4C) bir araya getirilerek ve toz metalürjisi yöntemiyle kompozit malzeme olarak üretilmiştir. Üretilen parçaların değişen B4C oranına bağlı olarak radyasyon absorblama özellikleri belirlenmiştir. Tez çalışmasında deneysel sonuçlardan elde edilen verilerle aynı zamanda NIST XCOM programı kullanarak hesaplama yöntemiyle belirlenen teorik verilerin karşılaştırılması yapılmıştır. Çalışmada tüm numuneler için bakıldığında numune içerisindeki B4C arttıkça zayıflama katsayıları da arttığı sonucuna ulaşılmıştır.