Ergiyik biriktirme modelleme eklemeli imalat yöntemi ile üretilen PC-ABS numunelerin mekanik özelliklerinin analizi ve makine öğrenmesi tabanlı imalat parametrelerinin tahmini


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Isparta Uygulamalı Bilimler Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, Mekatronik Mühendisliği Anabilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2025

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ARDA PAZARCIKCI

Danışman: Koray Özsoy

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu tez çalışmasında, ergiyik yığma modelleme yöntemiyle üretilen PC/ABS numunelerin çekme dayanımı, eğme dayanımı ve darbe enerjisi değerleri ile bu mekanik özelliklerin baskı hızı, doluluk oranı ve raster açısı gibi süreç parametrelerine duyarlılığı incelenmiştir. Taguchi tabanlı deneysel tasarım ile belirlenen parametre kombinasyonları için üretilen numuneler çekme, eğme ve darbe testlerine tabi tutulmuş; elde edilen veriler doğrudan karşılaştırmaların yanı sıra varyans analizi ile değerlendirilmiştir. Sonuçlar, özellikle doluluk oranının çekme ve eğme dayanımı üzerinde baskın bir etkiye sahip olduğunu, darbe enerjisi için ise baskı hızı ile doluluk oranının etkileşiminin belirleyici rol oynadığını ortaya koymuştur. Çalışmanın ikinci aşamasında, mekanik özelliklerin eşzamanlı tahmini amacıyla Rastgele Orman, K-En Yakın Komşu ve Çok Katmanlı Algılayıcı gibi makine öğrenmesi tabanlı çoklu çıktı regresyon modelleri kullanılmış, Optuna ile hiperparametre ayarı yapılarak modellerin performansı test edilmiştir. Bulgular, doğrusal olmayan model yapılarının özellikle çekme ve eğme dayanımı tahmininde yüksek doğruluk sunduğunu ve süreç parametrelerinin optimizasyonunda karar destek aracı olarak kullanılabileceğini göstermektedir; böylece PC/ABS malzemenin ilgili üretim sürecindeki mekanik davranışı deneysel ve veri odaklı yaklaşımlarla bütüncül biçimde ele alınmıştır.