Maş fasulyesi (Vigna radiata wilczek) genotiplerinin/yerel populasyonlarının Isparta koşullarında fenolojik, morfolojik, agronomik ve bazı teknolojik özellikler yönünden karakterizasyonu


Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Isparta Uygulamalı Bilimler Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, Tarla Bitkileri Anabilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2019

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: RUZİYE KARAMAN

Danışman: Muharrem KAYA

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Çalışma, Isparta Uygulamalı Bilimler Üniversitesi Ziraat Fakültesi Tarla Bitkileri Bölümü'nde ülkemizde maş fasulyesi yetiştiriciliği yapılan illerden toplanan tohum materyallerinin Isparta koşullarında fenolojik, morfolojik, agronomik ve teknolojik özelliklerinin belirlemesi amacıyla yürütülmüştür. Çalışmada 2015 yılında 91 adet materyal toplanmış, bu yıl tohum çoğaltılması ve öngözlemler yapılmıştır. Öngözlem sonuçlarına göre, seçilen 50 adet maş fasulyesi genotipi, 4 tescilli çeşit ile birlikte 2017 ve 2018 yıllarında tarla denemelerine alınmıştır. Araştırma, Augmented Deneme Desenine göre 5 tekerrürlü olarak yürütülmüştür. Denemede fenolojik özellikler olarak çıkış süresi, çıkış oranı, çiçeklenme süresi, bakla bağlama süresi ve vejetasyon süresi; morfolojik ve agronomik özellikler olarak bitki boyu, ilk bakla yüksekliği, anadal sayısı, bakla sayıları, baklada tane sayısı, bitkide tane sayısı bitkide tane verimi, biyolojik verimi, tane verimi, hasat indeksi ve bin tane ağırlığı; teknolojik özellikler olarak kuru hacimleri, ıslak hacimleri, şişme kapasiteleri, şişme indeksi, yaş ağılıkları, su alma kapasitesi, su alma indeksi, pişme süresi, protein oranı, protein verimi, yağ oranı, kül içeriği, ADF içerikleri, NDF içeriği ve sindirilebilir besin maddesi içeriği belirlenmiştir. Çalışmada toplanan genotipler arasında tescilli çeşitlerden daha üstün özelliklere sahip genotipler belirlenmiştir. Denemede tane verimi yönünden, birinci yıl 29.14–177.34 kg/da; ikinci yıl 84.50–466.43 kg/da arasında değişim göstermiştir. Genotipler arasında tane verimi yönünden 07 G 03, 07 A 05, 07 G 05, 07 A 02, 73 A, 07 G 07, 70 S 01, 79 M 02, 46 G 01, 65 M 01, 27 S 01, 50 N 01, 27 S 08, 79 M 01, 73 C, 50 N 02 ve 60 M 01 genotipleri ön plana çıkmaktadır.