Atık bazalt tozu (ABT) ikameli betonların geçirimlilik özellikleri
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Isparta Uygulamalı Bilimler Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, İleri Teknolojiler Anabilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2025
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ABİDE GENÇER
Danışman: Yusuf Tahir ALTUNCI
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu çalışmada, betonun birim hacim ağırlığı ile karbon ayak izinin yüksek olmasının kullanım alanlarını kısıtladığı problemi ele alınarak, atık bazalt tozunun (ABT) çimento ikame malzemesi olarak kullanımı incelenmiştir. Bazalt taşının kırılması veya öğütülmesi sırasında ortaya çıkan ince taneli endüstriyel bir atık olan ABT'nun, betonun mekanik özelliklerini önemli ölçüde etkilemeden hem karbon ayak izini hem de birim hacim ağırlığını azaltma potansiyeli araştırılmıştır. Çimento üretiminde yüksek enerji tüketimi ve karbon salınımı gibi çevresel sorunlar göz önüne alındığında, ABT gibi alternatif malzemelerin kullanımı önem kazanmaktadır. Bu bağlamda, çalışmada çimento yerine %0, %5, %10, %15 ve %20 oranlarında ABT içeren beton karışımları hazırlanmıştır. Üretilen taze betonlarda birim hacim ağırlık ve işlenebilirlik (slump ve yayılma) deneyleri uygulanmıştır. Sertleşmiş beton numuneleri ise 28 gün su kürüne tabi tutulmuş ve ardından birim hacim ağırlık, basınç altında su geçirimliliği, yarma ve basınç dayanımı deneylerine tabi tutulmuştur. Elde edilen sonuçlar, %20 oranına kadar yapılan ABT ikamesiyle betonun basınç dayanımı yalnızca %8.17 oranında azalırken, birim hacim ağırlığında %1.98 oranında azalma sağlandığını göstermiştir. Ayrıca, çimentoya kıyasla daha düşük karbon ayak izine sahip olan ABT ile çevre dostu beton üretiminin mümkün olduğu kanıtlanmıştır. Bununla birlikte, ikame oranı arttıkça betonun basınç altındaki su emme oranı yükselmiş, bu da ABT içeren betonların suya doğrudan maruz kalan yapılarda kullanılmaması gerektiğini ortaya koymuştur. Çimento ve ABT ikamesinin beton basıncı ve basınç altında su emme miktarını belirlemek amacıyla lineer regression yöntemi kullanarak formülüzasyonlar çıkarılmıştır. Bu sayede de ikamelerin oranlarının sonuç üzerindeki etkisi gözlemlenebilmektedir. Bu da ileride yapılacak çalışmalara ışık tutacak ve daha fazla çevre dostu hafif betonlar üretilmesine katkı sağlayacaktır. Anahtar Kelimeler: Atık bazalt tozu (ABT), Çimento ikamesi, Beton dayanımı, Permeabilite, Lineer regresyon analizi