Terkedilmiş kil maden sahası, doğal orman ve fıstık çamı (Pinus pinea L.) ağaçlandırma alanı toprak özelliklerinin karşılaştırılması

CEMİL KÜLCÜOĞLU

Terkedilmiş kil maden sahası, doğal orman ve fıstık çamı (Pinus pinea L.) ağaçlandırma alanı toprak özelliklerinin karşılaştırılması

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Isparta Uygulamalı Bilimler Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, Orman Mühendisliği Anabilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2021

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: CEMİL KÜLCÜOĞLU

Danışman: Yasin KARATEPE

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu tez çalışması, komşu üç farklı kullanım alanına sahip olan, doğal orman, terkedilmiş kil maden alanı ve fıstık çamı (Pinus pinea L.) ile ağaçlandırılmış kil maden atık alanındaki toprak özelliklerinin karşılaştırılması amacı ile yapılmıştır. Üç farklı toprak derinliğinden (0-5, 5-15 ve 15-30 cm) alınan toprak örneklerinde, hacim ağırlığı, kum, toz, kil, pH, EC, azot, karbon ve C/N oranları belirlenerek karşılaştırılmıştır. Ayrıca, fıstık çamı ağaçlandırma alanı ve doğal orman alanında ölü örtü miktarları, azot, karbon ve C/N oranları belirlenmiştir. Ağaçlandırmadan yaklaşık 24 yıl sonra fıstık çamı ağaçlandırma alanında 6.79 t/ha ölü örtü birikmiş, ölü örtüde 2.71 t/ha karbon ve 0.04 t/ha azot tespit edilmekle beraber bu değerler, doğal orman alanından önemli olarak daha düşüktür. Genel olarak, bazı istisnalar dışında (0-5 ve 5-15 cm derinlik kademeleri için elektriksel iletkenlik ve 15-30 cm derinlik kademesi için ince toprak hacim ağırlığı) her üç toprak derinliğinde de incelenen toprak özellikleri alanlar arasında önemli farklar göstermektedir. Kum ve kil oranları materyal ve karışıma bağlı önemli farklılık göstermiştir. Yüksek karbon içeriği (% 2.5-4.0) ve kum oranına (% 81-88) bağlı olarak, doğal orman toprak hacim ağırlığı diğer alanlara nazaran oldukça düşüktür. Fıstık çamı ağaçlandırması toprakta organik karbonu (% 1.5-2.1), azotu (% 0.05-0.06) ve pH'yı (5.34-5.69) önemli ölçüde arttırmıştır. Bu ıslah edilmiş özelliklere rağmen doğal orman alanı ile karşılaştırıldığında ise ağaçlandırma ile iyileştirme sürecinin çok daha uzun bir zaman alacağını göstermektedir.