Isparta yöresinde yetiştirilen bazı badem çeşitlerinde biyolojik ve pomolojik çalışmalar

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Isparta Uygulamalı Bilimler Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, Bahçe Bitkileri Anabilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2022

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: SELİM DEMİRDAŞ

Danışman: Sultan Filiz GÜÇLÜ

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu çalışma 2019-2020 yıllarında Isparta İli Keçiborlu İlçesi'ndeki iki adet kapama badem bahçesinden alınan badem çiçekleri ve meyvelerinde yürütülmüştür. Çalışmada "Ferragnes", "Ferraduel", "Nonpareil" ve "Texas" çeşitlerinin fenolojik, biyolojik, pomolojik analizleri yapılmış, meyve tutum ve çift meyve oranları belirlenmiştir. Her iki yılda da en erken çiçek açan çeşit Nonpariel (30-31 Mart 2019, 3-4 Nisan 2020), en geç çiçeklenen çeşitler ise Ferragnes ve Ferraduel çeşitleridir (8-9 Nisan 2019, 14-15 Nisan 2020). Pomolojik inceleme sonuçlarına göre her iki yılda da en yüksek kabuklu meyve ağırlığı Ferraduel çeşidinde (2019; 4.988 gr-2020; 4.923 gr), en düşük kabuklu meyve ağırlığı ise iki deneme yılında da Texas çeşidinde bulunmuştur (2019; 4.406 gr -2020; 4.419 gr). 2019 yılında en yüksek iç badem ağırlığı 1.771 gr ile Ferraduel çeşidindedir. 2020 yılında ise en yüksek iç badem ağırlığı 1.655 gr ile Ferragnes çeşidindedir. İç randımanı en yüksek çeşit Nonpariel'dir (%62). Çiçek tozu performansı denemelerinde bir çiçekteki ortalama anter sayısı en fazla 31.15 adetle Ferraduel, en düşük ise 29.5 adet ile Nonpariel çeşidinden elde edilmiştir. Bir çiçekteki ortalama çiçek tozu sayısı 9 653 adet (Nonpariel) ve 14 723 adet (Ferraduel) arasındadır. Bir anterdeki ortalama çiçek tozu sayısı en düşük 330.82 adet ile Nonpariel çeşidinde, en yüksek 474.63 adet ile Ferraduel çeşidinde bulunmuştur. En yüksek çimlenme oranı 18°C (%72.23)'de olup, bunu 25°C (%71.60) takip etmiştir. Sıcaklık 30°C'ye çıkarıldığında tüm çeşitler için çiçek tozu çimlenme oranında belirgin bir azalma görülmüş (%17.98) ve 35°C'de en düşük çiçek tozu çimlenme oranları elde edilmiştir (%5.17).